Πανηγύρια

Η Αγία Παρασκευή είναι η πολιούχος του χωριού, και γιορτάζεται ευλαβικά. Το πανηγύρι γίνεται κάθε χρόνο παραμονή, ανήμερα και την επόμενη ημέρα της Αγίας Παρασκευής (25-26-27/07) στην πλατεία του χωριού.

Η εκκλησία της Αγίας Παρασκευής στην Ελευθέριανη, βρίσκεται στην άκρη του χωριού μέσα στα πλατάνια. Παλιά, στις αρχές του αιώνα, βρισκόταν λίγο παρακάτω από εκεί που είναι τώρα και ήτανε μικρότερη.

Η Αγία Παρασκευή γιορταζότανε τα παλιά χρόνια με ωραίο πανηγύρι. Ερχόταν κόσμος από όλη την περιοχή της Ναυπάκτου, από τα γειτονικά χωριά. Δεν υπήρχε δρόμος. Ξεκινούσαν αποβραδίς ή χαράματα οι προσκυνητές με γαιδουράκια, με μουλάρια ή και με τα πόδια και έρχονταν για να προσκυνήσουν τη Χάρη Της και να κάνουν τα τάματά τους. Το πανηγύρι κρατούσε τρεις ημέρες. Την παραμονή γινόταν ο Εσπερινός και σταματούσε κάθε εργασία.

Ανήμερα (26/07) γινόταν το πρωί η Θεία Λειτουργία και μετά όλοι μαζεύονταν έξω από την Εκκλησία της Αγίας Παρασκευής και χόρευαν με νταούλια (Κοτσοβόλης) ή τραγουδώντας με το στόμα. Πρώτα τραγουδούσαν οι άνδρες και μετά επαναλάμβαναν οι γυναίκες. Χόρευαν, τραγουδούσαν, έπιναν ρακί και ούζο, έτρωγαν λουκούμια, ψητούς μεζέδες, κοκορέτσι και το περίφημο, για την εποχή εκείνη, «χειμωνικό» δηλαδή καρπούζι, το οποίο ήταν κάτι το εξαιρετικό και το πουλούσαν σε φέτες που κόστιζαν μια πεντάρα η μία. Ο χορός και το τραγούδι κρατούσαν μέχρι το μεσημέρι στο μέρος εκείνο και μετά συνεχίζονταν μέχρι να νυχτώσει στην πλατεία του χωριού. Όσοι από τους ξένους επισκέπτες δεν έφευγαν, τους φιλοξενούσαν οι Λευτεριάνοι στα σπίτια τους. Κανένας δεν έμενε έξω. Την επόμενη, την Τρίτη μέρα του πανηγυριού (27/07) , χόρευαν πάλι στην πλατεία και το πανηγύρι έκλεινε με το γαϊτανάκι.

Το χωριό έκανε την πανηγυριώτικη ατμόσφαιρα και ξαναγύριζε στον συνηθισμένο του ρυθμό. Το πανηγύρι τελείωνε και μαζί του έκλεινε μια παρένθεση ξεκούρασης ψυχικής και σωματικής για όλους που συμμετείχαν σε αυτό.

Σήμερα και εδώ και 20 χρόνια περίπου, ανήμερα της εορτής (26/07) γίνεται λιτανεία της εικόνας, που πηγαίνει στην Τσούκα, στου Παπά την καρυά, στον Σταυρό και μετά πάλι στην Εκκλησία. Το γλέντι συνεχίζεται το απόγευμα στην πλατεία του χωριού με τα όργανα που παίζουν από την παραμονή, λαϊκά και δημοτικά τραγούδια και με χορό και φαγοπότι.

Στο χορό έξω από την Εκκλησία και στην πλατεία του χωριού χορεύει και το χορευτικό συγκρότημα του Συλλόγου Ελευθεριανιτών Ηλιούπολης. Οι καιροί αλλάζουν, τα χρόνια περνούν και οι αλλαγές δεν άφησαν ανεπηρέαστο και το πανηγύρι της Αγίας Παρασκευής.

Πολλοί Λευτεριάνοι, με ορόσημο τις δεκαετίες του ’50 και του ’60, άφησαν την Ελευθέριανη αναζητώντας νέους ορίζοντες ζωής στην Ναύπακτο, στην Αθήνα στο εξωτερικό, Αμερική, Καναδά, Γερμανία και αλλού. Όπου όμως και να βρίσκονται δεν ξεχνούν ούτε την Ελευθέριανη ούτε και την γιορτή της Αγίας Παρασκευής και , έστω νοερά, συμμετέχουν. Οι μνήμες όμως παραμένουν και αυτό είναι το πιο σημαντικό. Χάνεται μόνο ότι ξεχνιέται. Οι Λευτεριάνοι δεν αφήνουμε την παράδοσή μας να ξεχαστεί και μέσα από τους Συλλόγους μας και τις κοινωνικές μας εκδηλώσεις την διατηρούμε ζωντανή και την μαθαίνουμε και στα παιδιά μας.